Netwerken: geven is het nieuwe nemen

Sommige ondernemers zijn helemaal vol van zichzelf. Stel ze 1 óf 2 vragen tijdens een netwerkbijeenkomst en ze lopen leeg. Vergelijkbaar met een ballon die je opblaast en spontaan loslaat. De ballon schiet alle kanten op. Zo ontwikkelt de monoloog zich ook. Het gesprek heeft geen kop. Geen structuur. En geen staart. Je gesprekspartner springt van de hak op de tak. Ken je dit type ondernemer? Ja? Leun dan maar lekker achterover. Dit blog wordt een feest van herkenning. Nee? Graag stel ik je voor aan Hero, Madelief en Marie-Christine: 3 ondernemers van de oude stempel. Schade en schande hebben ze in ondernemersland nog niet meegemaakt. Rijk aan netwerkervaring zijn ze dus nog niet. Om ze te helpen, houd ik ze een spiegel voor. Want voor zelfreflectie is het nog te vroeg.

 Hero: monoloog aan de toog

Het is bijna ondenkbaar: 5 jaar geleden was netwerken een vies woord voor mij.  Mijn beeld van netwerken was negatief ingekleurd door één van de leden van communicatieclub Bourgondië:een zelfbenoemde creatieve geest die bij een HBO-instelling zijn brood verdiende. Bourgondisch communiceren verhief hij tot kunst. Of liever gezegd: hij hield een monoloog aan de toog. Bij de maandelijkse netwerkcafés probeerde ik hem te ontlopen. Die pogingen waren gedoemd te mislukken. Uit onverwachte hoek kwam altijd weer die allesbepalende vraag: ‘En, lekker gewerkt vandaag?‘  De vraag was een voorzet aan zichzelf. Als een echte goaltjesdief kopte hij die voorzet keihard tegen de touwen. Actief luisteren en verdiepingsvragen stellen: Hero kreeg het niet voor elkaar. Soms probeerde ik hem een spiegel voor te houden. Dat was onbegonnen werk. Net als Narcissus werd Hero verliefd op zijn eigen spiegelbeeld. Wil je nog meer weten van Hero? Lees dan Tekstschrijver Tilburg luistert naar monoloog aan de toog.

Marie-Christine: raaskallen over vertalen

Enkele maanden geleden bezocht ik als introducé een netwerkbijeenkomst. Als extraatje voor de leden en de introducés had de netwerkclub een wijnproeverij georganiseerd. Als wijnliefhebber had ik daar wel oren naar, dus ik vroeg aan een bevriende relatie of hij mijn naam op de gastenlijst wilde zetten. Tijdens de wijnproeverij zaten we samen aan tafel bij Marie-Christine, een oud-lerares Frans die met tegenzin aan haar pensioen was begonnen.  Met vragende – of misschien wel glazige ogen van de rode wijn – keek Marie-Christine ons aan. Ze zat helemaal klaar in de starthouding om bijna een uur te raaskallen over haar nieuwe leven als onderneemster. Ze had het klaslokaal ingeruild voor een leven achter het toetsenbord en beeldscherm. Sinds 3 maanden vertaalde ze Nederlandse websites in het Frans en begeleidde ze studenten bij hun scriptie. Mijn relatie – een specialist in incasso en debiteurenbeheer en ik vuurden een salvo aan vragen op haar af. De barkruk werd een praatstoel. Na ruim een uur gaf ze haar kaartje. Onwetend over wat ik en mijn relatie precies doen. Voor oeverloos lullen geef ik Marie-Christien een 10. Voor actief luisteren blijft ze zitten.

De vooroordelen van Madelief

Als je als ondernemer je opwachting maakt in een vreemde omgeving moet je op je hoede zijn. Een half jaar geleden was ik te gast bij een grote netwerkbijeenkomst voor de grafische branche. Al na 5 minuten raakte ik in gesprek met twee onderneemsters: Madelief en Eva. Ze gaven me een hand en stelden zich netjes voor. ‘Wat doe je voor de kost’, was de eerste en enige prangende vraag? ‘Ik help ondernemers om hun ideeën te verwoorden’, antwoordde ik. ‘Ik ben tekstschrijver’. Madelief keek me lachend aan en zei: ‘Dat zou je ook niet zeggen. Ik dacht dat jij in het onroerend goed zat!’ Vervolgens beschreef ze ruim 15 minuten haar negatieve ervaringen met tekstschrijvers, zonder één keer te informeren wat ik daarvan vond. Zelf bleef ik haar vragen stellen. Zonder met haar ogen te knipperen ging ze door. Over het verschil tussen offset en print. Haar bloedhekel aan digitale drukkerijen. En over haar liefde voor fotoboeken. Madelief stapelde vooroordeel op vooroordeel. Ze was gebrandmerkt door haar eigen illusie: ‘IK ben de beste en ik heb heel veel te vertellen. Dus kom maar op en hang aan mijn lippen.’ Na een uurtje liet ik mijn hoofd hangen en gaf de moed op.

Netwerken start met actief luisteren

Zijn de fictieve ondernemers Hero, Marie-Christien herkenbaar voor je? Of voel je je helemaal niet aangesproken? Let de volgende netwerkbijeenkomst maar eens goed op. Of kijk in de spiegel van dit blog, geneer jezelf en beloof beterschap. Geven is het nieuwe nemen bij netwerken. Ondernemers die veel praten en direct strooien met kaartjes luisteren niet. En laat dat nu net de basis van netwerken zijn: actief luisteren. Als je alleen maar komt halen, houd je een monoloog. Kom je ook brengen, dan voer je een dialoog. Slechte luisteraars zijn de zwakke schakels in je netwerk. Netwerken start met de juiste vragen stellen. Om de juiste vraag te stellen, moet je kunnen luisteren. Neem de proef maar eens op de som bij een volgende bijeenkomst: hoeveel vragen stel jij en hoeveel vragen stelt je gesprekspartner? Val van verbazing niet van je stoel als de uitkomst tegenvalt.